Üriner Sistem Taş Hastalıkları

Böbrek taşları rahatsızlığı günümüzde toplumun her kesiminde en sık rastlanan ürolojik hastalıkların başında gelmektedir. Yarattığı sıkıntılarla hastaların yaşam kalitesini önemli ölçüde düşürerek, zamanla ciddi sorunlar doğurabilmektedir. Modern tıp ve gelişen teknoloji ile geliştirilen taş kırma cihazları sayesinde böbrek ve idrar yoları taşlarının büyük bir çoğunluğu cerrahi müdahaleye gerek duymaksızın tedavi edilebilmektedir.

Böbrek taşları kimlerde oluşur?

Böbrek taşının her insanda oluşabilme riski ne yazık ki vardır. 20-50 yaşları arasında görülmekle birlikte en sık 30 yaşlarında görülmektedir. Böbrek taşı erkeklerde kadınlara göre 2-3 kat daha fazla oluşmaktadır.

Taş oluşumuna yol açan sebepler nelerdir?

Böbrekte taşı oluşturan kesin neden bilinmemekle beraber, risk faktörleri şöyle sıralanabilir:

-Yetersiz sıvı alınması

-Genetik faktörler

-İdrar yolu enfeksiyonu

-Böbrekteki anatomik bozukluklar

-Bazı hastalıklar( hipertiroidizim, sarkoidoz, bağırsak rezeksiyonu, Chron hastalığı vs.)

-Bazı ilaçlar ( Kalsiyum ve D vitamini içeren ilaçlar, aşırı C vitamini alınması, triamteren, indinavir, sülfonamidler, asetolamid)

Belirtileri nelerdir?

Hastanın şikayetleri belli bir ölçüde tanı koymaya yardımcı olmakla birlikte, bazı hastalarda hiçbir belirti vermeyebilir.

Ağrı: En sık görülen bulgudur. Kolik tarzındaki şiddetli ağrı idrar yolundaki gerilmeye bağlıdır. Yan ağrısı şeklinde başlar ve kasıklara yayılabilir.

Hematüri: İdrardan kan gelmesi gözle görülebilen tarzda ve mikroskobik şekilde olabilir. Hiçbir kanama bulgusu vermeyebilir.

Bulantı ve kusma, idrarda yanma, idrar yaparken zorlanma, sık idrara çıkma, ateş

Nasıl tedavi edilir?

Küçük boyutlu olan taşlar (6mm’e kadar) genelde kendiliğinden düşer. Bazı taşlar idrar yollarında takılıp böbrekte şişme yapabilir. Taşın boyutu, yeri ve idrar yolunda tıkanıklık yapıp yapmamasına göre tedavi şekli değişebilir. Kendiliğinden düşebilecek boyutlu taşlarda ağrıyı geçirip bol sıvı alımı ile kendiliğinde düşmesi beklenir. Tıkanıklık yapabilecek taşlarda ve belirtileri ağrı kesicilerle geçmeyen hastalarda tıkanıklığın ortadan kaldırılması gerekir.

ESWL ( Şok dalgaları ile taş kırma yöntemi)

Vücut dışından gönderilen şok dalgaları ile idrar yolundaki ve böbrekteki taşların kırılmasını sağlayan bir yöntemdir. Tedavide en sık kullanılan yöntemdir. Taşların büyük kısmı bu yöntemle tedavi edilebilir.

Endoskopik üreter taş tedavisi

İdrar kanalındaki taşlarda ESWL yönteminin uygulanamadığı veya etkili olmadığı durumlarda idrar yolundan ince çaplı sert veya yumuşak aletlerle girerek taşların kırılıp dışarı alındığı bir yöntemdir.

Perkütan Nefrolitotomi (PCNL)

ESWL yöntemi ile kırılmayan ve boyut olarak büyük taşlarda böbreğe dıştan endoskopik aletlerle küçük bir delik açıp, taşların parçalanarak dışarı alındığı bir yöntemdir.

Açık Taş Cerrahisi

Günümüzde en az kullanılan yöntemdir.

Yorum Yazın